Browsing by Author "Turhaner, Yusuf"

Now showing 1 - 1 of 1

Dokunma Duyusu ve Mahremiyet Odağında Modern Türk Mimarisine Bir Yaklaşım: Nişantaşı-Teşvikiye (1910-1970)
(2025) Turhaner, Yusuf; Soyöz, Ufuk
Bu tez, dokunma ve mahremiyet üzerinden Modern Türk Mimarisine yeni bir bakış açısı sunmayı amaçlamaktadır. Öncelikle modern dönemde dokunma duyusu ve mekân arasındaki ilişkinin nasıl yorumlandığı tartışılmaktadır. Ardından değişen mekân-birey ilişkisi çerçevesinde bu duyunun mekânla etkileşimi fiziksel (haptik) yani tenimizin mekânla etkileşimi ve sosyal (proksemiks) yani diğer bireylerle temasımız olarak incelenir. Ardından dokunma duyusunun somatik duyularla olan bağlantısı ele alınır ve bu duyunun bireyin hareket ve davranışları üzerindeki etkisi modern mekân bağlamında yeniden yorumlanır. Somatik duyunun etkisiyle modern bireyin davranışları ve mekân kullanımı önceki dönemlere göre değişmiştir. Bu bağlamda hareketlerimizi ve bunların mekânsal karşılıklarını anlamak için başkalarıyla ve mekânla olan etkileşimlerimizi vurgulayan mahremiyet kavramı dokunma duyusu ile ilişkilendirilmiştir. Bu süreçte Türk Modern Mimarisinde ev, modern dönemde bu kavramı anlamak için 'yeni bir mahremiyet' oluşturacak şekilde ele alınacaktır. Mahremiyet ilişkisi yemek yeme, oturma, yatma, çömelme, temizlik, uyuma gibi bedensel pratikler üzerinden değerlendirilecek ve ev içindeki dokunsal-somatik pratikler mekânsal olarak analiz edilecektir. Tüm bunların ardından modern evde dokunma ve mahremiyet kavramları Nişantaşı-Teşvikiye odağında incelenecektir. Bölge, dokunma ve mahremiyet kavramlarına odaklanılarak tarihsel bir perspektiften yorumlanacaktır. Sonrasında farklı dönemlere ait konut planları ve dönem defterleri üzerinden kamu-özel-mahremiyet ilişkilerini inceleyen mekânsal analizler sunulacaktır. Sonuç olarak, Türk Modern Mimarlığı'nın modern konutunda dokunma duyusu ve mahremiyet ilişkisinin nasıl kurulduğu Nişantaşı odağında analiz edilecektir.