A Practical Typology for Corruption in Land-Use Planning: Monitoring the Corruptible in Turkish Planning System

Abstract

Land-use planning and construction related services are an essential but poorly monitored local government activity that counts on bureaucratic discretion and differentiated treatment to applicants. In addition to local governments, different agencies of central government are also engaged in the planning system with differing degree of authorization. Thus, the allocation of power between them has been a consistent topic in the agenda through which the administrative reforms has taken place in Turkey. Besides the institutional distinction, it is the public agents as individuals that might be involved in corruption with their personal decision-making criteria. Within the scope of this study, individuals are taken to be the utility maximizers with rational choices within the incentives of a given institutional design of administrative or political system. The present system of local governance points out the weak points of the institutional structure vulnerable to the penetration of corrupt agents for the exploitation of urban rent. This thesis is a plausibility probe following an attempt of formulating a typology for corruption to assess the common and unique features of corruption mechanisms in land-use planning and building regulatory services. This probe allows the researcher to sharpen the sketch of the typology as well as to test the plausibility of it, using illustrative cases. The typology has adopted a more explanatory, exploratory, and descriptive narrative over cases which involve functioning of corruption mechanism and the relations between agents within corrupt transactions and institutional structure. The cases are selected among institutions such as EBPS, KDK and Yargıtay, to indicate the variations of appearance of corruption within the context with real life examples and to focus on possible gaps that would be exploited. Discussion on transparent negotiation, auction and betterment capture as remedies for corruption in land-use planning gives some insights which involve both shortcoming and contribution in the fight against corruption.

İmar planlama ve yapılaşma düzenleme hizmetleri, yerel yönetimler tarafından verilen en hayati hizmetlerden olmalarının yanında çok zayıf bir denetime tabidir. Özellikle bu alanda verilen kararlar bürokratik takdir yetkisine ve farklılaştırılmış muameleye dayanmaktadır. Yerel yönetimlere ek olarak, merkezi yönetimin farklı kurumları da farklı yetki dereceleriyle planlama sisteminde yer almaktadır. Bundan dolayı bu iki yönetim seviyesi arasında yetki paylaşımı, sürekli olarak bir çekişmenin sebebi olmuş ve Türkiye'deki idari reformlarda hep gündemde kalmıştır. Kurumsal ayrımın yanı sıra, yolsuzluğa karışabilecek temel aktörler kendi kişisel karar alma kriterleri ile bu kararı veren kamu görevlileridir. Bu çalışma kapsamında aktörler, belirli bir idari veya politik sistem tasarımının öncüllerinde rasyonel seçimlerle fayda maksimize ediciler olarak ele alınmaktadır. Günümüz yerel yönetim sisteminin incelenmesi, kötü niyetli bireylerin sistemin açıklarını kullanarak şehirde oluşan rantı sömürecekleri sistemin zayıf noktalarını gösterecektir. Bu tez, şehir planlaması ve inşaat hizmetlerindeki yolsuzluk mekanizmalarının ortak ve benzersiz özelliklerini değerlendirmek için bir yolsuzluk tipolojisi formüle etme girişimini izleyen bir akla yatkınlık araştırmasıdır. Bu araştırma, taslağın netleştirilmesine ve açıklayıcı vakalar kullanılarak bunun akla yatkınlığının test edilmesine olanak tanır. Tipoloji, yolsuzluk mekanizmasının işleyişini ve yapı içindeki aktörler arasındaki ilişkileri içeren vakalar üzerinde açıklayıcı, keşfedici ve tanımlayıcı bir anlatı benimsemiştir. Vakalar KGEK, KDK ve Yargıtay gibi kurumlar arasından seçilerek yolsuzluğun formları gerçek hayattan örneklerle ortaya konarak istismar edilebilecek olası boşluklara odaklanılmıştır. Şehir planlamasında yolsuzluğa çare olarak şeffaf müzakere, açık arttırma ve imar haklarının vergilendirilmesi tartışması, yolsuzlukla mücadelede hem eksiklikleri hem de katkıları içeren bazı fikirler vermektedir.